ENDÜSTRİYEL TESTLER

Çekme Testi

Germe testi olarak da bilinen çekme testi, en temel ve yaygın olarak uygulanan mekanik test çeşitlerinden biridir. Çekme testlerinde, bir malzemeye çekme kuvveti uygulanmakta ve numunenin bu kuvvete verdiği tepki gücü ölçülmektedir. Bu şekilde çekme testleri ile, bir malzemenin ne kadar güçlü olduğu ve ne kadar uzayabileceği tespit edilmiş olmaktadır.

Çekme testleri için genel olarak elektromekanik veya üniversal test aletleri kullanılmaktadır. Testlerin uygulanması oldukça basittir ve tamamen standart hale gelmiştir. Çekme testi uygulamakla, bir malzemenin fiziksel özellikleri hakkında çok şey öğrenilmektedir. Malzeme çekme özelliklerinin tam bir profili elde edilmektedir.

Bu veriler ile bir grafik çizildiği takdirde, malzemenin uygulanan kuvvetlere nasıl tepki gösterdiğini ifade eden bir gerilme eğrisi ile edilmiş olmaktadır. Burada en önemli nokta kırılma veya başarısızlık noktasıdır. Ancak bunun yanında malzemenin elastikiyet, akma dayanımı ve gerilme özellikleri de ortaya çıkmaktadır.

Bir kere bir malzeme hakkında tespit edilecek en önemli özelliklerden biri, nihai çekme dayanımıdır. Bu veri, bir numunenin test sırasında elde ettiği en yüksek dayanma değeridir. Nihai çekme dayanımı, malzemenin kırılgan, yumuşak ya da her ikisinin özelliklerini sergilemesine bağlı olarak, numunenin kopma dayanımına eşit olabilir veya olmayabilir. Bazen laboratuvar ortamında test edilen bir malzeme yumuşak olabilir, ancak hizmete girdikten sonra ve aşırı soğuk veya sıcaklıklara maruz kaldığı zaman kırılganlık davranışına geçebilir.

Birçok malzeme için, testler yapılırken ilk anda uygulanan kuvvet veya yük ile numune tarafından gösterilen uzama arasında doğrusal bir ilişki izlenmektedir. Grafikte izlenen bu bölgede çekme kuvveti belli bir oranda gitmekte ve Hooke yasası olarak tanımlanan ilişkiye uymaktadır. Hooke yasası, bir malzemenin bozunmasının, buna neden olan kuvvetle doğru orantılı olduğunu açıklar.

Çekme testleri gibi mekanik testler, mühendislik malzemelerinin temel özelliklerini göstermekle birlikte yeni malzemeler geliştirmede ve tasarım ve üretimde kullanılacak malzemelerin kalitesini kontrol etmede önemli bir rol oynamaktadır. Bir malzeme belli bir yüke maruz kalacak şekilde kullanılacaksa, malzemenin hizmet sırasında karşı karşıya kalacağı yüklere dayanacak kadar güçlü ve sağlam olması gerekmektedir. Bu bakımdan gerginlik, sıkıştırma, bükülme veya burulma gibi kuvvetlere maruz kalan malzemelerin mekanik testleri için çeşitli teknikler geliştirmiştir.

Bir malzemenin mekanik özelliklerini belirlemek için kullanılan en yaygın testlerden biri çekme veya gerilim testidir. Gerilim testleri sırasında elde edilen gerilme ve deformasyon eğrisini tanımlayan ana parametreler, çekme dayanımı, akma dayanımı, akma noktası, elastik modül, yüzde uzama ve alandaki azalmadır. Aynı zamanda malzemenin tokluk, esneklik ve Poisson oranı da (yanal gerilme ile eksenel gerilme oranı) bu testlerle bulunmaktadır.

Çekme testlerinde malzemenin türüne göre iki farklı test cihazı kullanılmaktadır. Vidalı tahrikli test cihazında test yapılırken, uzama oranı sabit tutulmaktadır. Hidrolik test cihazında ise yükleme hızı sabit tutulmaktadır. Yükleme hızı, kırılma için istenen süreye bağlı olarak ayarlanmaktadır. Genel olarak kulanılan test cihazları hidrolik tiptedir. Bu cihazlar üç ana kısımdan oluşmaktadır: yük hücresi, güç kaynağı ve kaydedici. Yük hücresi, yükleme ekseni boyunca anlık yükü ölçmek için bir elektrik devresi sağlar. Güç kaynağı yük hücresine bağlıdır ve yük hücresini besler. Kaydedici ise yükün zamana göre değişimini gösterir.

EUROLAB, çok sayıda laboratuvar hizmetleri kapsamında çekme testleri de gerçekleştirmektedir. Bu testler sayesinde işletmeler daha etkin, yüksek performanslı ve kaliteli test hizmetleri almış olmakta ve müşterilerine, güvenli, hızlı ve kesintisiz hizmet vermektedir.

Laboratuvar hizmetleri kapsamında verilen çekme test hizmetleri yanı sıra EUROLAB, başka test hizmetleri de vermektedir.